Diş eti hastalıkları plak ve diş taşına bağlı gelişir; gingivit ile periodontitis farkı, diş taşı temizliği, küretaj ve diş eti cerrahisi bu rehberde açıklanıyor.
Diş eti hastalığı nedir?
Kısa cevap: Diş eti hastalıkları, dişleri çevreleyen diş eti ve destek dokularda plak ile diş taşı birikimine bağlı gelişen iltihabi hastalıklardır. Medisam Life Diş Polikliniği; Samsun, Vezirköprü, Fatsa, Merzifon, Çorum, Yozgat ve İzmir şubelerinde diş taşı temizliği (detertraj), küretaj ve diş eti cerrahisi ile gingivit ve periodontitis tedavisini uygular.
Diş eti hastalıkları iki evrede incelenir: iltihabın diş eti ile sınırlı kaldığı gingivit ve alveol kemiğine ilerleyen periodontitis. Hastalığın nedeni, diş yüzeyinde saatler içinde oluşan bakteri tabakası olan plaktır. Plak fırçalanmadığında sertleşip diş taşına dönüşür ve yalnızca diş hekimi tarafından temizlenebilir.
Diş eti hastalığı riskini artıran faktörler nelerdir?
Diş eti hastalığı riskini artıran etkenlerin başında yetersiz ağız bakımı gelir.
- Günde 2 kez fırçalama ve günde 1 kez diş arası temizliğinin yapılmaması
- Sigara ve tütün ürünleri kullanımı
- Kan şekeri kontrol altında olmayan diyabet
- Gebelik ve ergenlik gibi hormonal dönemler
- Diş sıkma ve uyumsuz dolgu kenarları
- Ağız kuruluğu yapan ilaçlar ve ağızdan solunum
Gingivit ile periodontitis arasındaki fark nedir?
Gingivit ile periodontitis arasındaki temel fark kemik kaybıdır. Gingivitte iltihap yalnızca diş eti ile sınırlıdır ve tedaviyle geri döner; periodontitiste alveol kemiği erir ve kaybedilen kemik geri gelmez.
| Karşılaştırma | Gingivit | Periodontitis |
|---|---|---|
| Etkilenen doku | Yalnızca diş eti | Diş eti, kök yüzeyi ve alveol kemiği |
| Kemik kaybı | Yok | Var |
| Diş eti cep derinliği | 1-3 mm | 4 mm ve üzeri |
| Tipik belirti | Kızarıklık, şişlik, fırçalarken kanama | Diş eti çekilmesi, kalıcı ağız kokusu, dişlerde sallanma |
| Geri döndürülebilirlik | Tamamen geri döner | Durdurulabilir, kemik kaybı geri dönmez |
| Ana tedavi | Diş taşı temizliği ve evde bakım | Küretaj, kök yüzeyi düzleştirme, gerekirse cerrahi |
| Tipik tedavi süresi | 1 seans, 30-45 dakika | Bölge sayısına göre 2-4 seans |
Gingivit, doğru tedavi ve düzenli evde bakımla çoğu hastada 1-2 hafta içinde geriler. Periodontitiste hedef ise hastalığın ilerlemesini durdurmak ve dişleri ağızda tutmaktır.
Diş eti kanaması neden olur?
Diş eti kanamasının en sık nedeni, diş eti kenarında biriken plak ve diş taşının yol açtığı iltihaptır. Sağlıklı diş eti fırçalarken kanamaz; kanama, iltihabın erken uyarı işaretidir.
Kanama görüldüğünde fırçalamayı azaltmak sık yapılan bir hatadır ve iltihabı artırır. Doğru yaklaşım, yumuşak kıllı fırçayla bölgeyi temizlemeyi sürdürmek ve kanama 1-2 hafta içinde geçmiyorsa diş hekimine başvurmaktır. Gebelik ve kan sulandırıcı ilaç kullanımı da kanamayı artırabilir.
Diş taşı temizliği (detertraj) nasıl yapılır?
Diş taşı temizliği, diş yüzeyine yapışmış sert tartar birikintilerinin ultrasonik cihaz ve el aletleriyle uzaklaştırılmasıdır. Detertraj tek seansta, ortalama 30-45 dakikada tamamlanır ve sonunda diş yüzeyleri parlatılır.
Diş taşı temizliği dişe zarar verir mi?
Diş taşı temizliği mine dokusuna zarar vermez; ultrasonik uç yalnızca tartar birikintisini kırar. İşlem sonrası geçici hassasiyet, açığa çıkan kök yüzeylerinden kaynaklanır ve çoğu kişide 3-7 gün içinde azalır.
Diş taşı temizliği ne sıklıkla yapılmalıdır?
Diş taşı temizliği çoğu yetişkin için 6 ayda 1 kez önerilir. Sigara kullanan, diyabeti olan ve periodontal tedavi görmüş kişilerde aralık 3-4 aya kısalır.
Küretaj nedir ve ne zaman gerekir?
Küretaj, diş eti cebi içinde ve kök yüzeyinde kalan diş taşı ile iltihaplı dokunun lokal anestezi altında temizlenmesidir. Küretaj, 4 mm ve üzeri cep ölçülen periodontitis hastalarında uygulanır.
Küretaj ağız dört bölgeye ayrılarak yapılır ve 2-4 seansta tamamlanır; her seans 45-60 dakika sürer. Tedaviden 4-6 hafta sonra cep derinlikleri yeniden ölçülür ve kapanmayan bölgelerde cerrahi planlanabilir.
Diş eti çekilmesi geri gelir mi?
Çekilen diş eti kendiliğinden eski seviyesine geri gelmez. Buna karşılık çekilmenin ilerlemesi durdurulabilir; hassasiyet veya estetik sorun oluşturan bölgelerde greft ile kök yüzeyi örtülebilir.
Diş eti çekilmesinin başlıca nedenleri sert ve yatay fırçalama, periodontitis, diş sıkma ve çapraşıklıktır. Açığa çıkan kök yüzeyi soğuk-sıcak hassasiyetine ve kök çürüğüne açık hale gelir; bu nedenle yumuşak kıllı fırça kullanılması önerilir.
Diş eti cerrahisi hangi durumlarda uygulanır?
Diş eti cerrahisi, küretaja rağmen kapanmayan derin cepler, ilerlemiş kemik kaybı ve estetik diş eti sorunlarında uygulanır. Cerrahi kararı periodontoloji uzmanı tarafından verilir.
- Flep operasyonu: Derin ceplerdeki iltihaplı doku ve diş taşı temizlenir.
- Greft uygulamaları: Doku kaybı olan bölgeye destek doku kazandırılır.
- Gingivektomi: Aşırı büyümüş diş eti dokusu şekillendirilir.
- Kron boyu uzatma: Protez öncesi uygun diş yüzeyi elde edilir.
- Pembe estetik: Diş eti seviyesi düzenlenir.
Diş eti cerrahisi lokal anestezi altında yapılır ve 45-90 dakika sürer. Dikişler 7-10 gün sonra alınır; ilk 24 saatte soğuk uygulama iyileşmeyi destekler.
Ağız kokusu diş eti hastalığının belirtisi olabilir mi?
Kalıcı ağız kokusunun en sık ağız içi nedeni diş eti hastalığıdır. Diş eti ceplerinde çoğalan bakteriler, fırçalamakla geçmeyen bir kokuya yol açan uçucu sülfür bileşikleri üretir.
Ağız kokusunda ilk önlemler dil sırtının temizlenmesi, günde 1 kez diş arası temizliği ve düzenli diş taşı temizliğidir. Bakıma rağmen 2-3 haftada geçmeyen kokuda diş eti muayenesi gerekir.
Diş eti sağlığı evde nasıl korunur?
- Günde 2 kez, en az 2 dakika yumuşak kıllı fırçayla fırçalayın.
- Fırçayı diş eti kenarına 45 derece açıyla tutun.
- Günde 1 kez diş ipi veya arayüz fırçası kullanın.
- Diş fırçasını 3 ayda 1 kez değiştirin.
- Sigarayı bırakın; sigara kanamayı baskılar.
- 6 ayda 1 diş hekimi kontrolüne gidin.
Medisam Life'ta diş eti tedavisi için nereye başvurulur?
Diş eti muayenesi ve periodontal tedavi randevusu için Medisam Samsun 0850 308 35 55, Medisam Vezirköprü 0545 313 28 55, Medisam Fatsa 0 505 550 04 52, Medisam Merzifon 0 546 104 35 00, Medisam Çorum 0850 308 35 55, Medisam Yozgat 0354 502 44 70 ve Medisam İzmir 0506 510 15 35 numaralarına ulaşabilirsiniz.
Öne Çıkanlar
- Gingivit ile periodontitis ayrımı kemik kaybına göre yapılır.
- Sağlıklı cep derinliği 1-3 mm'dir; 4 mm ve üzeri periodontitis işaretidir.
- Diş taşı temizliği 6 ayda 1, risk grubunda 3-4 ayda 1 önerilir.
- Küretaj 2-4 seansta biter, her seans 45-60 dakika sürer.
- Çekilen diş eti geri gelmez; greftle kök yüzeyi örtülebilir.
- Fırçalarken kanama normal değildir; 1-2 haftada geçmiyorsa hekime başvurun.
Sıkça Sorulan Sorular
Diş eti kanaması kendiliğinden geçer mi?
Plak kaynaklı hafif diş eti kanaması, düzenli fırçalama ve diş arası temizliğiyle 1-2 hafta içinde azalabilir. Kanama geçmiyorsa altta diş taşı veya periodontitis bulunabilir. Bu durumda diş taşı temizliği gerekir.
Diş taşı temizliği acı verir mi?
Diş eti sağlıklı olan kişilerde diş taşı temizliği genellikle ağrısızdır. İltihabın ileri olduğu hastalarda hassasiyet olabilir ve lokal anestezi uygulanabilir. İşlem sonrası hassasiyet 3-7 gün içinde geçer.
Periodontitis tedavi edilmezse ne olur?
Tedavi edilmeyen periodontitis kemik kaybına, dişlerde sallanmaya ve zamanla diş kaybına yol açar. Kemik kaybı arttıkça implant ve protez için gereken destek azalır. Bu nedenle tedavi geciktirilmemelidir.
Diş eti tedavisi kaç seans sürer?
Gingivit tedavisi tek seanslık diş taşı temizliğiyle tamamlanır. Periodontitiste küretaj 2-4 seansta yapılır ve 4-6 hafta sonra kontrol planlanır. Cerrahi gereken olgularda plan hekim tarafından belirlenir.
Hamilelikte diş eti tedavisi yapılabilir mi?
Hamilelikte diş taşı temizliği ve diş eti tedavisi yapılabilir; gebelikte diş eti iltihabı sıklıkla artar. Planlı işlemler için ikinci üç aylık dönem tercih edilir. Gebelik durumu randevu öncesinde bildirilmelidir.
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; teşhis ve tedavi için hekiminize başvurun.